Хоёр эхнэр нь хоёулаа төрсөн өдрийнхөө маргааш нас баржээ… Харин шөнө болохоор тэр байшингаас…

Шар хадны тэр хавиар олон жил амьдарсан хүмүүс шарилжин дунд ганцаар хөхөрч зэвхийрэн үлдсэн нэгэн байшинг андахгүй. Хэзээ нэгэн цагт эзэнтэй, өнөр айлын гал дүрэлзэж байсан гэхэд итгэмээргүй, цонх нь бараантан, хашаа нь элэгдэж гандсан тэр байшинг ойр хавийнхан “чөтгөртэй” хэмээн цээрлэж, харанхуй болсны дараа хажуугаар нь аль болох явахгүйг хичээнэ. Харин хүүхдүүд томчуудын ярианаас айхын оронд улам хорхойсож, хашааг нь дамжин байлдаж тоглонгоо “Нөгөө чөтгөр нь нэг гараад ирээсэй. Харах юмсан” хэмээн нэгнээ зоригжуулдаг байжээ.

Хэдийгээр байшин эзгүйрч, хашаан дотор нь шарилж өвдөг даван ургасан ч анзаарч харвал цагтаа тун нямбай айлын сууц байсны шинж үлдсэн байв. Хашаа хайсыг нь дурын нэг хүн аргацаан босгоогүй, гарын уртай, ажилсаг эзэн хэмжиж тааруулан хийсэн нь илт. Хашааны булан тохой, хуучирч муудсан хаалга, хашаан доторх юмсын байрлалаас хүртэл ахуй амьдралаа тордож, эд юмандаа гамтай ханддаг хүн энд амьдарч байсны ул мөр мэдэгдэнэ.

Гэвч тэр байшин нэг л эзгүйрсэнгүй. Анхны эзэн нь явснаас хойш гурван өөр айл худалдаж авч, гурвуулаа удаан тогтолгүй нүүсэн гэдэг. Яагаад шинэ эзэд нь ээлж дараалан явсныг Шар хаданд олон жил суусан Дэндэв гуай нэгэн удаа ийн ярьжээ.

- Энэ чинь Доржпалам гэдэг жолоочийн байшин байсан юм. Доржпалам ч ёстой ажилсаг, хичээнгүй эр байлаа. Аль баазад билээ дээ, жолооч хийдэг байсан санагдана. Машин тэргийг нь харахад л эзнээ хэлээд өгнө, үргэлж гял цал.

Тэр үеийн жолооч гэхээр тос масло болсон хувцастай, нүүр гар нь халтар хүн төсөөлөгддөг байж. Харин Доржпалам тэднээс тэс өөр. Хүмүүс түүнийг бүр “Торгон Доржпалам” гэж хочилно. Цэмцгэр торгон дээл өмсөж, ганган хар бүрхээ духдуулан тавьчихаад явж байх нь жолооч гэхээсээ илүү хот газрын ганган эр шиг харагддаг байжээ.

Машиндаа ч гаргуун. Замд эвдрэл гаргаж, эрэг боолттой зууралдан замын хажууд хэвтэж байхыг нь бараг хүн үзээгүй гэх. Нэг намар тэр үеийн жолооч нарын томоохон ажил болох тариа хураалтад дайчлагдаад явсан Доржпалам хэдэн долоо хоногийн дараа буцаж ирэхдээ…